Archiwum publiczne od A do Ż

Alfabet Morawieckiego

Zestawienie najgłośniejszych wypowiedzi, decyzji, kontroli NIK i sporów wokół Mateusza Morawieckiego

Każda litera to udokumentowane cytaty z datą i źródłem, ustalenia instytucji kontrolnych, sądów oraz mediów, a także stanowisko i argumentacja samego byłego premiera.

21 haseł od A do Ż 35 zweryfikowanych cytatów i dokumentów Raporty NIK • Wyroki NSA i TSUE • Śledztwa prasowe
Mateusz Morawiecki w czarnej maseczce ochronnej na tle wieńców, płonącego znicza, chryzantem i jesiennych drzew w listopadzie 2020 roku
Listopad 2020 r. — kilkanaście dni po zamknięciu cmentarzy na Wszystkich Świętych i uruchomieniu skupu chryzantem. Fot. Krystian Maj / KPRM (CC BY 3.0 PL)
Wyświetlane: wszystkie 21 haseł od A do Ż
2 nagrania • OnetAAfera taśmowa 2 wypowiedzi • OświadczenieBBankier i obligacje 2 wypowiedzi • Kampania 2020CCovid-19 1 wypowiedź • MediaDDziałki na Oporowie 2 wypowiedzi • NIKEElektromobilność i Izera 2 materiały • NIK / IFPFFundusze pozabudżetowe 1 wypowiedź • NIKGGetBack 2 wypowiedzi • GUS 18,4%IInflacja („Putinflacja”) 2 materiały • Wyrok NSAKKopertowe wybory 2 wypowiedzi • Reforma PITŁŁad Polski 2 wypowiedzi • KPOMMiliardy z KPO 2 wypowiedzi • NIKNNIK i Marian Banaś 2 wypowiedzi • NIKOOstrołęka C 1 wypowiedź • NIK / SejmPPegasus 1 wypowiedź • NIK / OLAFRRARS 2 wypowiedzi • TSUE / NIKSSądownictwo i kary TSUE 2 wypowiedzi • TSUETTurów 2 wypowiedzi • NIKUUkraina i zboże 1 zeznanie • NIK / KomisjaWWizy 1 wypowiedź • RPO / SNZZamknięcie cmentarzy 1 materiał • KE / ETSŻŻarówki i bilbordy o prądzie
A jak Afera taśmowa („Sowa i Przyjaciele”) Polityka i wypowiedzi

„Miska ryżu” i Robert Kubica na taśmie z restauracji „Sowa i Przyjaciele”

W październiku 2018 r. portal Onet opublikował pochodzące z akt afery podsłuchowej nagranie prywatnej kolacji z kwietnia 2013 r., w której Mateusz Morawiecki — wówczas prezes zarządu Banku Zachodniego WBK — rozmawiał z szefami PKO BP i PGE.

Nagranie 1rozmowa w restauracji „Sowa i Przyjaciele”

Jak ludzie ci zapierdalają za miskę ryżu, jak było w czasach po II wojnie światowej i w trakcie, to wtedy gospodarka cała się odbudowała.
Sprawdź źródło (Wprost / Onet) Źródło: Stenogram nagrania z kwietnia 2013 r. opublikowany przez Onet w październiku 2018 r.

Nagranie 2rozmowa w restauracji „Sowa i Przyjaciele”

Miał być jeszcze Kubica, ale na szczęście złamał rękę raz, drugi… Z mojego, ja mówię, ja tego nie chcę, kur… Pięć dych co roku płacić.
Sprawdź źródło (Onet) Źródło: Wątek potencjalnego sponsoringu Roberta Kubicy przez grupę Santander / BZ WBK

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Dziennikarze Onetu oraz politycy opozycji wskazywali na ostry kontrast pomiędzy wulgarnym językiem i rynkowym darwinizmem ówczesnego prezesa banku a późniejszym solidarystycznym przekazem szefa rządu PiS. Krytykowano także słowa dotyczące poważnego wypadku Roberta Kubicy z 2011 r. oraz fragmenty rozmowy o poszukiwaniu wsparcia finansowego dla byłego ministra skarbu w rządzie PO-PSL Aleksandra Grada.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

W wywiadzie z 4 października 2018 r. (naTemat / wPolsce.pl) Mateusz Morawiecki nazwał publikację nielegalnych podsłuchów przedwyborczym atakiem medialnym i wyraził ubolewanie z powodu użytych przekleństw. Wyjaśniał, że uwaga o „misce ryżu” była historyczno-ekonomicznym opisem powojennej odbudowy i globalnego kryzysu zadłużenia, podczas gdy jego rząd prowadził politykę odwrotną — podwyżek płacy minimalnej i świadczeń społecznych. Wkrótce potem spotkał się z Robertem Kubicą, a PKN Orlen został sponsorem powrotu kierowcy do Formuły 1.

B jak Bankier i obligacje skarbowe Finanse i gospodarka

Z fotela prezesa BZ WBK do zakupu obligacji skarbowych za 4,6 mln zł

Przed wejściem do rządu w 2015 r. Mateusz Morawiecki przez osiem lat kierował Bankiem Zachodnim WBK (zarabiając w zarządzie ok. 33,5 mln zł). W maju 2022 r. jego oświadczenie majątkowe ujawniło zakup w grudniu 2021 r. obligacji skarbowych za ponad 4,6 mln zł.

Wypowiedź 1konferencja prasowa

To się chyba nazywa konsekwencja i wiarygodność. Skoro nakłaniamy wszystkich Polaków, aby kupowali polskie obligacje, bo to jest coś, czego Polska dzisiaj w kryzysie rzeczywiście potrzebuje (…) to chyba dobrze, że w ślad za słowami, także moimi słowami, idą moje czyny.
Sprawdź źródło (PAP) Źródło: Odpowiedź premiera na pytania dziennikarzy po publikacji oświadczenia majątkowego za 2021 r.

Wypowiedź 2wywiad („Przygody Przedsiębiorców”)

Ależ skąd miałem wiedzieć, czy ja jestem jasnowidzem? Czy ktokolwiek na świecie przewidział to, co się dzieje w tym roku, w zeszłym roku?
Sprawdź źródło (Gazeta.pl / CIR) Źródło: Komentarz dotyczący zakupu detalicznych obligacji indeksowanych inflacją w grudniu 2021 r.

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Publicyści ekonomiczni (Dziennik Gazeta Prawna, Wirtualna Polska) oraz opozycja podnosili zarzut natury etycznej i wizerunkowej: w grudniu 2021 r., gdy rząd i NBP publicznie przekonywali o przejściowym charakterze inflacji, a premier po listopadowych rozmowach z sojusznikami znał ostrzeżenia wywiadowcze o koncentracji wojsk rosyjskich wokół Ukrainy, szef rządu ulokował 4,6 mln zł w instrumentach chroniących prywatny kapitał przed wysoką inflacją.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki oraz rzecznik rządu Piotr Müller (CIR / RMF FM) podkreślali, że detaliczne obligacje Skarbu Państwa były powszechnie dostępne w okienkach bankowych na identycznych warunkach dla każdego obywatela, zakup został jawnie wykazany w oświadczeniu majątkowym i sfinansowany z legalnie opodatkowanych oszczędności z czasów pracy w sektorze bankowym.

C jak Covid-19 („Wirus jest w odwrocie”) Polityka i wypowiedzi

„Już teraz nie trzeba się jego bać” — zapewnienie przed II turą wyborów prezydenckich

Mateusz Morawiecki i Ursula von der Leyen w maseczkach ochronnych w Brukseli w październiku 2020 roku
Jesień 2020 r. — powrót obostrzeńTrzy miesiące po lipcowych zapewnieniach o „wirusie w odwrocie” w całej Europie wróciły maseczki i restrykcje drugiej fali pandemii.Fot. Krystian Maj / KPRM / Wikimedia Commons, CC BY 3.0 PL

1 lipca 2020 r., na jedenaście dni przed drugą turą wyborów prezydenckich, premier Mateusz Morawiecki na wiecu w Tomaszowie Lubelskim przekonywał wyborców — w tym osoby starsze — że epidemia koronawirusa ustępuje.

Wypowiedź 1wiec w Tomaszowie Lubelskim

Cieszę się, że coraz mniej obawiamy się tego wirusa, tej epidemii i to jest dobre podejście, bo on jest w odwrocie. Już teraz nie trzeba się jego bać. Trzeba pójść na wybory tłumnie 12 lipca.
Sprawdź źródło (Interia) Źródło: Spotkanie wyborcze w województwie lubelskim przed II turą wyborów prezydenckich

Wypowiedź 2konferencja prasowa

Warto spojrzeć na wykres, kiedy wirus w Europie faktycznie był w odwrocie. Otwieraliśmy gospodarkę, wszyscy się otwierali i było to zasadne. (…) Bardzo wyraźnie widać, że w tym czasie, gdy wspominałem o tym, że sytuacja jest łagodniejsza, była łagodniejsza. Latem wirus osłabł.
Sprawdź źródło (Rzeczpospolita) Źródło: Odpowiedź premiera podczas jesiennej fali zachorowań na pytania o lipcową wypowiedź

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Epidemiolodzy, eksperci Polskiej Akademii Nauk i Naczelnej Rady Lekarskiej ocenili słowa z 1 lipca 2020 r. jako podporządkowanie komunikacji zdrowotnej mobilizacji elektoratu na rzecz reelekcji prezydenta Andrzeja Dudy. Wskazywano, że uspokajający przekaz szefa rządu osłabił czujność społeczną przed jesienną drugą falą pandemii, w trakcie której Polska odnotowała gwałtowne przeciążenie ochrony zdrowia i jeden z wyższych wskaźników zgonów nadmiarowych w Unii Europejskiej.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki (Rzeczpospolita) bronił swoich słów danymi z początku lipca 2020 r., gdy dobowa liczba wykrywanych zakażeń w Polsce wynosiła ok. 250–380 przypadków, a wszystkie państwa europejskie znosiły wiosenne restrykcje. Rząd oraz Główny Inspektorat Sanitarny wskazywali również, że głosowanie 12 lipca odbyło się w reżimie sanitarnym i nie wywołało lokalnych ognisk zakażeń.

D jak Działki na Oporowie Finanse i gospodarka

15 hektarów od wrocławskiej parafii za 700 tys. zł i sprzedaż za 14,9 mln zł

W maju 2019 r. „Gazeta Wyborcza” opisała zakup w 2002 r. przez Mateusza i Iwonę Morawieckich 15 ha gruntów na wrocławskim Oporowie od parafii pw. św. Elżbiety za 700 tys. zł. W 2013 r. w ramach rozdzielności majątkowej działka trafiła do żony przyszłego premiera, która w 2021 r. sprzedała ją za 14,9 mln zł.

Wypowiedź 1konferencja prasowa

Zobowiązania, które moja żona podjęła, zostały wykonane zgodnie z obietnicą. Wszelkie powierzchnie potrzebne miastu na drogi (…) zostaną przekazane za »symboliczną złotówkę«.
Sprawdź źródło (Fakt / KPRM) Źródło: Komentarz premiera po ujawnieniu przez media aktu sprzedaży gruntów na Oporowie za 14,9 mln zł

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Według publikacji „Gazety Wyborczej”, TVN24 oraz Wirtualnej Polski wcześniejsza wycena rzeczoznawcy z 1999 r. szacowała wartość gruntów na ok. 4 mln zł, a informacje o nieruchomości Morawiecki uzyskał dzięki kontaktom z kard. Henrykiem Gulbinowiczem. Krytycy podnosili też, że intercyza z 2013 r. wyłączyła najcenniejszą część majątku rodziny z oświadczeń majątkowych premiera, a uchwalona w 2019 r. ustawa o jawności majątków małżonków polityków została uznana za niekonstytucyjną przez Trybunał Konstytucyjny.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz i Iwona Morawieccy w oficjalnych oświadczeniach przekonywali, że cena z 2002 r. odpowiadała ówczesnym operatom szacunkowym dla nieuzbrojonego gruntu rolnego bez planu zagospodarowania, a wraz z wykupem 25% udziałów od współwłaściciela w 2012 r. oraz kosztami utrzymania łączne nakłady wyniosły ok. 2,6 mln zł. Zarzuty o zaniżenie ceny określili jako nieprawdziwe, zapowiadając pozwy o ochronę dóbr osobistych i wskazując na zapisy aktu sprzedaży zabezpieczające grunty pod miejskie drogi we Wrocławiu.

E jak Elektromobilność i Izera Energia i klimat

Plan miliona aut elektrycznych do 2025 roku i raport NIK o projekcie Izera

W czerwcu 2016 r. rząd przedstawił Plan Rozwoju Elektromobilności zakładający milion aut elektrycznych na polskich drogach w 2025 r., a państwowe spółki energetyczne powołały ElectroMobility Poland do budowy polskiego samochodu Izera.

Wypowiedź 1konferencja na Politechnice Warszawskiej

Ruszamy z programem »elektryczna mobilność«. Włączamy w to transformację naszej floty autobusowej. (…) Druga część naszego programu to mobilność elektryczna w szerszym zakresie: auta elektryczne, których dzisiaj jest niewiele. Do nich należeć będzie przyszłość, więc na nie zdecydowanie stawiamy.
Sprawdź źródło (Teraz Środowisko) Źródło: Wspólna prezentacja rządowego programu elektromobilności z udziałem wicepremiera Mateusza Morawieckiego i ministra energii Krzysztofa Tchórzewskiego

Wypowiedź 2wywiad w Radiu ZET

A widzi pan, akurat źle pan pamięta. Bardzo się cieszę, że pan o to zapytał. Ja tego nie powiedziałem, proszę sobie sprawdzić. Nigdy z moich ust nie padła obietnica miliona samochodów elektrycznych.
Sprawdź źródło (Auto Świat / Radio ZET) Źródło: Rozmowa z Bogdanem Rymanowskim — na początku 2025 r. po polskich drogach jeździło ok. 70–80 tys. aut całkowicie elektrycznych

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Fact-checkerzy odnotowali, że choć podczas konferencji w 2016 r. samą liczbę „miliona aut” wypowiedział minister Krzysztof Tchórzewski, cel ten wpisano do rządowego Planu Rozwoju Elektromobilności stanowiącego filar Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju („Planu Morawieckiego”). Z kolei Najwyższa Izba Kontroli we wrześniu 2023 r. wykazała wieloletnie opóźnienia projektu Izera: mimo zaangażowania 500 mln zł ze środków publicznych (Funduszu Reprywatyzacji) do końca rządów PiS nie rozpoczęto budowy fabryki w Jaworznie, choć seryjna produkcja miała ruszyć w 2023 r.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki wyjaśniał w 2024 r., że osobiście kładł nacisk na elektryfikację transportu zbiorowego i przemysł bateryjny, podkreślając, że Polska wyrosła na największego eksportera autobusów elektrycznych w Unii Europejskiej oraz czołowego europejskiego producenta baterii litowo-jonowych. Zarząd ElectroMobility Poland tłumaczył przesunięcie harmonogramu Izery pandemią oraz koniecznością pozyskania nowoczesnej platformy technologicznej (umowa z koncernem Geely z listopada 2022 r.).

F jak Fundusze pozabudżetowe Finanse i gospodarka

Setki miliardów złotych w BGK i PFR poza ustawą budżetową

Od 2020 r. rząd Mateusza Morawieckiego na bezprecedensową skalę finansował zadania publiczne — od tarcz covidowych po zakupy zbrojeniowe i dodatki węglowe — poprzez fundusze ulokowane w Banku Gospodarstwa Krajowego oraz Polskim Funduszu Rozwoju.

Wypowiedź 1konferencja prasowa w KPRM

Aby uporządkować system finansów i jeszcze bardziej podkreślić, że nie mamy nic do ukrycia, przygotujemy ustawę, która pokaże konsolidację finansów publicznych.
Sprawdź źródło (OKO.press / KPRM) Źródło: Zapowiedź częściowej konsolidacji finansów po krytyce ze strony NIK, ekonomistów i Komisji Europejskiej

Uchwała NIKstanowisko Kolegium NIK

Finansowanie istotnej części zadań publicznych (…) odbywa się nie tylko poza ustawą budżetową, ale nawet poza sektorem finansów publicznych. W konsekwencji ustawa ta nie obejmowała istotnych operacji finansowych mających wpływ na wzrost długu publicznego.
Sprawdź źródło (Instytut Finansów Publicznych / NIK) Źródło: Analiza wykonania budżetu państwa i tzw. równoległego budżetu w funduszach BGK i PFR

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Najwyższa Izba Kontroli oraz ekonomiści Instytutu Finansów Publicznych wykazali, że wyprowadzenie ponad 300–400 mld zł długu do funduszy BGK (m.in. Funduszu Przeciwdziałania COVID-19) i PFR naruszało konstytucyjną zasadę wyłączności ustawy budżetowej (art. 219 Konstytucji RP) i kontrolę parlamentu, sztucznie zaniżało krajowy wskaźnik długu poniżej progu 60% PKB oraz generowało wyższe koszty odsetkowe niż standardowe obligacje skarbowe.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki, Ministerstwo Finansów i prezes PFR Paweł Borys argumentowali, że wiosną 2020 r. czasochłonna nowelizacja budżetu uniemożliwiłaby natychmiastowe wsparcie zamkniętych firm, podczas gdy Tarcze Finansowe PFR i BGK w kilka tygodni przekazały gospodarce ponad 200 mld zł, chroniąc miliony miejsc pracy. Podkreślali też, że zadłużenie BGK i PFR było w pełni wykazywane w unijnej metodologii długu publicznego (ESA2010) raportowanej do Eurostatu.

G jak GetBack Finanse i gospodarka

Upadek spółki windykacyjnej, ponad 9 tys. poszkodowanych i raporty NIK o nadzorze

W kwietniu 2018 r. giełdowa spółka GetBack utraciła płynność po fałszywym komunikacie o rzekomych negocjacjach pożyczkowych z PKO BP i Polskim Funduszem Rozwoju. Ponad 9 tysięcy nabywców obligacji straciło łącznie ok. 2,5–3,5 mld zł.

Wypowiedź 1konferencja prasowa

Sprawa GetBack wymaga bardzo dokładnego wyjaśnienia i to mogę absolutnie obiecać, że zrobię wszystko, by doprowadzić do wyjaśnienia i genezy, i późniejszych wydarzeń związanych z GetBackiem. Ponieważ bardzo wiele faktów, wydarzeń, bardzo dziwnych, wskazuje na to, że już w ostatnich czasach dochodziło do prób prowokacji, do uwikłania rządu PiS przez osoby, które w ewidentny sposób są związane z PO.
Sprawdź źródło (Interia) Źródło: Oświadczenie premiera po zatrzymaniu byłego zarządu GetBack SA

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

W raportach ze stycznia 2020 r. oraz z lat 2024–2025 Najwyższa Izba Kontroli oceniła, że organy państwa — w tym Komisja Nadzoru Finansowego i prokuratura — nie zapewniły skutecznej ochrony konsumentom przed agresywną sprzedażą obligacji (missellingiem) ani prawidłowego nadzoru nad postępowaniem układowym, kierując zawiadomienia o możliwości niedopełnienia obowiązków. Media opisywały też wcześniejszy sponsoring wydarzeń okołorządowych przez spółkę oraz pisma jej prezesa kierowane do instytucji państwowych.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki oraz przedstawiciele rządu odrzucali oskarżenia o jakąkolwiek przychylność wobec spółki, wskazując, że GetBack był podmiotem prywatnym założonym w 2012 r., a jego obligacje sprzedawały prywatne banki i domy maklerskie. Podkreślali, że gdy w kwietniu 2018 r. zarząd GetBacku bezprawnie powołał się na rozmowy z PKO BP i PFR, szefowie obu instytucji natychmiast opublikowali dementi i zawiadomili KNF oraz prokuraturę, co już w czerwcu 2018 r. doprowadziło do aresztowań.

I jak Inflacja („Putinflacja”) Finanse i gospodarka

Szczyt inflacji 18,4 proc. i spór z ekonomistami o źródła wzrostu cen

W lutym 2023 r. inflacja konsumencka w Polsce osiągnęła według GUS 18,4% rok do roku — najwyższy poziom od grudnia 1996 r. Szef rządu tłumaczył skok cen przede wszystkim rosyjską agresją i kryzysem energetycznym, określając go mianem „putinflacji”.

Wypowiedź 1konferencja prasowa

Ważne, aby każdy wiedział, że to skutek »putinflacji«, że to efekt wojny na Ukrainie, żebyśmy potrafili połączyć kropki na rysunku. To nie jest samoistne zdarzenie makro, dzieje się tak za przyczyną wojny na Ukrainie, którą rozpętał Putin.
Sprawdź źródło (Money.pl) Źródło: Konferencja prasowa premiera wprowadzająca pojęcie „putinflacji” do przekazu rządowego

Wypowiedź 2komentarz do odczytów GUS

Jestem spokojny, że od kwietnia, maja, czerwca inflacja znajdzie się w trendzie spadkowym.
Sprawdź źródło (Money.pl / GUS) Źródło: Wypowiedź w okresie publikacji danych GUS za luty 2023 r. (18,4% r/r)

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Ekonomiści rynkowi (m.in. analitycy Banku Pekao, CASE i FOR) wskazywali, że jeszcze przed inwazją Rosji na Ukrainę z lutego 2022 r. inflacja w Polsce przekraczała 8,6% (grudzień 2021 r.) i 9,4% (styczeń 2022 r.). Udział zewnętrznego szoku wojenno-surowcowego szacowano na ok. jedną trzecią wzrostu cen, natomiast za przekraczającą 12% inflację bazową obwiniano ekspansywną politykę fiskalną rządu oraz spóźnione podwyżki stóp procentowych NBP.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki przekonywał, że manipulacje Gazpromu na europejskim rynku gazu rozpoczęły się już w połowie 2021 r., a Polska jako państwo przyfrontowe poniosła wysokie koszty szybkiego odejścia od rosyjskiego węgla, gazu i ropy. Rząd wskazywał, że Tarcze Antyinflacyjne (zerowy VAT na żywność, obniżki podatków na energię i paliwa, mrożenie taryf) złagodziły skutki drożyzny przy jednoczesnym zachowaniu wzrostu płac i jednego z najniższych wskaźników bezrobocia w UE.

K jak Kopertowe wybory Prawo i instytucje

Polecenie druku pakietów na 10 maja 2020 r., wyrok NSA i zarzuty prokuratorskie

Premier Mateusz Morawiecki na mównicy Sejmu RP
Spór ustrojowy o wybory 2020Organizacja głosowania z 10 maja 2020 r. zakończyła się wyrokami WSA i NSA, komisją śledczą oraz zarzutami z art. 231 k.k.Fot. Rafał Zambrzycki / Kancelaria Sejmu / Wikimedia Commons, CC BY 2.0

16 kwietnia 2020 r. premier Mateusz Morawiecki podpisał decyzje polecające Poczcie Polskiej i Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych przygotowanie wyborów prezydenckich w trybie korespondencyjnym, zanim odpowiednia ustawa zakończyła proces legislacyjny.

Zeznaniekomisja śledcza Sejmu RP

Przygotowanie wyborów było naszym absolutnym obowiązkiem. (…) Jestem dumny z tej decyzji. (…) Biorę za to odpowiedzialność.
Sprawdź źródło (OKO.press / Sejm RP) Źródło: Przesłuchanie Mateusza Morawieckiego przed sejmową komisją śledczą ds. wyborów korespondencyjnych

Wyrok sąduprawomocne orzeczenie WSA i NSA

Decyzja Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 kwietnia 2020 r. została wydana bez podstawy prawnej oraz z rażącym naruszeniem prawa.
Sprawdź źródło (BIP RPO / NSA) Źródło: Wyrok WSA w Warszawie (VII SA/Wa 992/20) utrzymany prawomocnie przez Naczelny Sąd Administracyjny (III OSK 4524/21)

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Raport NIK z maja 2021 r., prawomocny wyrok NSA z 28 czerwca 2024 r. oraz sejmowa komisja śledcza ustaliły, że w dniu wydania decyzji wyłączną kompetencję do organizacji wyborów posiadała Państwowa Komisja Wyborcza, przed ryzykiem prawnym ostrzegali urzędnicy KPRM i Prokuratorii Generalnej, a niewykorzystane pakiety pochłonęły ok. 56–70 mln zł. W lutym 2025 r. prokuratura przedstawiła Mateuszowi Morawieckiemu zarzuty przekroczenia uprawnień z art. 231 § 1 k.k.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki nie przyznał się do zarzutów i konsekwentnie wskazywał, że działał na podstawie art. 11 ust. 2 specustawy covidowej, wykonując konstytucyjny nakaz przeprowadzenia wyborów prezydenckich w wyznaczonym terminie 10 maja 2020 r. Podkreślał, że w szczycie pierwszej fali epidemii głosowanie korespondencyjne (zrealizowane wówczas m.in. w Bawarii) chroniło zdrowie obywateli, a niedojście wyborów do skutku przypisywał blokadzie ustawy w Senacie oraz działaniom opozycji.

Ł jak Ład Polski (Polski Ład) Finanse i gospodarka

Od zapowiedzi wielkiej reformy podatkowej do styczniowych przeprosin i korekty w trakcie roku

Wprowadzony 1 stycznia 2022 r. Polski Ład był sztandarowym programem społeczno-podatkowym rządu Mateusza Morawieckiego. Błędy legislacyjne wywołały jednak zamieszanie przy styczniowych wypłatach, dymisję ministra finansów i przebudowę przepisów od lipca 2022 r.

Wypowiedź 1konwencja programowa w Warszawie

Powrót do normalności nie odbędzie się jak za pomocą czarodziejskiej różdżki. Potrzebny jest plan. (…) Chcemy, aby Polski Ład prowadził do budowy wysokopłatnych miejsc pracy.
Sprawdź źródło (Money.pl) Źródło: Prezentacja Polskiego Ładu z zapowiedzią korzyści podatkowych dla ok. 18 mln obywateli

Wypowiedź 2wywiad dla portalu Interia

To jest potknięcie, które nie powinno mieć miejsca. Za niepotrzebny stres i nerwy przepraszam wszystkich, których ten błąd dotknął.
Sprawdź źródło (Interia) Źródło: Przeprosiny premiera po niższych styczniowych przelewach dla części nauczycieli i mundurowych

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Doradcy podatkowi, księgowi i organizacje przedsiębiorców wskazywali, że chaotycznie uchwalone przepisy skomplikowały naliczanie zaliczek PIT, wprowadziły nieprzejrzystą „ulgę dla klasy średniej”, a likwidacja odliczenia 9-procentowej składki zdrowotnej znacząco podniosła obciążenia firm. Ratunkowe rozporządzenie Ministra Finansów z 7 stycznia 2022 r. krytykowano jako sprzeczną z Konstytucją próbę korygowania ustawy aktem niższego rzędu, po czym rząd musiał w połowie roku przepisać system na nowo.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki przyznał się do błędów wdrożeniowych i dokonał zmian personalnych w Ministerstwie Finansów, broniąc jednak ostatecznego bilansu reformy po korekcie z lipca 2022 r.: trwałego podniesienia kwoty wolnej od podatku do 30 tys. zł, podwyższenia progu podatkowego do 120 tys. zł oraz obniżenia stawki PIT z 17% do 12%. Wskazywał również na tysiące inwestycji samorządowych zrealizowanych z Rządowego Funduszu Polski Ład.

M jak Miliardy z KPO i kamienie milowe Prawo i instytucje

Wynegocjowane kamienie milowe i zamrożone wypłaty z Krajowego Planu Odbudowy do końca kadencji

Premier Mateusz Morawiecki i prezydent Andrzej Duda przy ekranie prezentującym ponad 63 mld euro wsparcia dla Polski z Funduszu Odbudowy UE
Miliardy euro na planszy (maj 2020)Prezentacja założeń unijnego Funduszu Odbudowy — mimo wielokrotnego ogłaszania sukcesu główne wypłaty z KPO nie popłynęły do końca rządów M. Morawieckiego.Fot. KPRM / Wikimedia Commons, CC BY 3.0 PL

Choć rząd Mateusza Morawieckiego ogłosił wynegocjowanie unijnego Funduszu Odbudowy już w lipcu 2020 r., a w czerwcu 2022 r. uzgodnił z Komisją Europejską tzw. kamienie milowe, do końca jego urzędowania w grudniu 2023 r. główne transze KPO pozostały zablokowane.

Wypowiedź 1oświadczenie po zatwierdzeniu KPO

Przed tygodniem Polska zamknęła negocjacje dotyczące wszystkich kamieni milowych, czyli punktów ustalonych razem z Komisją Europejską ws. KPO. Ich ustalenie zamyka cały proces negocjacji, żmudny, długi proces negocjacji.
Sprawdź źródło (Money.pl) Źródło: Wypowiedź po wizycie przewodniczącej KE Ursuli von der Leyen w Warszawie (2 czerwca 2022 r.)

Wypowiedź 2spotkanie w Spale

99 procent tych kamieni milowych jest absolutnie w interesie Polski. (…) Ten jeden procent, czyli tzw. kamienie dotyczące wymiaru sprawiedliwości. Wiecie co? Reformujemy już ten wymiar sprawiedliwości siódmy rok. Ja bym nie chciał umierać za wymiar sprawiedliwości. Naprawdę. Nie opłaca się.
Sprawdź źródło (naTemat) Źródło: Wystąpienie premiera podczas Zjazdu Klubów „Gazety Polskiej” w Spale

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Opozycja wytykała rządowi, że przez ponad dwa i pół roku wewnętrznych sporów w Zjednoczonej Prawicy Polska pozbawiła gospodarkę dostępu do ok. 270 mld zł taniego finansowania i dotacji rozwojowych, składając pierwszy wniosek o płatność dopiero w grudniu 2023 r. Z przeciwnej strony koalicyjna Solidarna Polska Zbigniewa Ziobry zarzucała Mateuszowi Morawieckiemu zgodę na mechanizm warunkowości z grudnia 2020 r. oraz zaakceptowanie kamieni milowych obejmujących m.in. podatki od aut spalinowych i oskładkowanie umów cywilnoprawnych.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki (PAP) dowodził, że Polska wywiązała się z kompromisu likwidując Izbę Dyscyplinarną SN, a wstrzymywanie przelewów przez Komisję Europejską uznał za pozatraktatową presję polityczną przed wyborami parlamentarnymi w 2023 r. Jednocześnie rząd uruchomił krajowe prefinansowanie inwestycji KPO ze środków Polskiego Funduszu Rozwoju, argumentując, że samorządy i beneficjenci otrzymali pieniądze bez opóźnień.

N jak NIK i Marian Banaś Prawo i instytucje

Od rekomendacji na prezesa NIK do otwartego sporu i dziesiątek zawiadomień

Marian Banaś, prezes Najwyższej Izby Kontroli
Marian BanaśMinister finansów w rządzie M. Morawieckiego (2019), od sierpnia 2019 r. prezes NIK.Fot. Ministerstwo Finansów / Wikimedia Commons, CC BY 3.0 PL

30 sierpnia 2019 r. Marian Banaś — wcześniej wiceminister i minister finansów w rządzie Mateusza Morawieckiego — został wybrany głosami Zjednoczonej Prawicy na prezesa Najwyższej Izby Kontroli. Kilka tygodni później obóz rządzący wezwał go do dymisji, a NIK rozpoczęła serię przekrojowych kontroli działań rządu.

Wypowiedź 1konferencja prasowa

Liczę, że pan prezes NIK Marian Banaś poda się do dymisji. Jeśli nie, to mamy »plan B«. Zapoznałem się z raportem CBA w sprawie pana Mariana Banasia i doszedłem do przekonania, że wnioski z tego raportu powinny skłonić pana Banasia do podania się do dymisji.
Sprawdź źródło (Money.pl / PAP) Źródło: Konferencja prasowa premiera po przekazaniu raportu CBA z kontroli oświadczeń majątkowych prezesa NIK

Wypowiedź 2konferencja w Brukseli

Nie ma we mnie najmniejszego niepokoju. Wręcz przeciwnie, gdybyśmy nie starali się zabezpieczyć przeprowadzenia wyborów, w tej dacie, która jest opisana w konstytucji, to moglibyśmy być oskarżeni przez kogokolwiek, że nie poczyniliśmy przygotowań.
Sprawdź źródło (naTemat / KPRM) Źródło: Odpowiedź na skierowanie przez prezesa NIK zawiadomienia do prokuratury ws. wyborów korespondencyjnych

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Po reportażu „Superwizjera” TVN24 z września 2019 r. o krakowskiej kamienicy Mariana Banasia i kontroli CBA chroniony immunitetem prezes NIK odmówił dymisji, a zapowiadany przez premiera „plan B” nie doprowadził do jego odwołania. W kolejnych latach NIK opublikowała dziesiątki krytycznych raportów i skierowała zawiadomienia do prokuratury (w tym bezpośrednio wobec Mateusza Morawieckiego, m.in. z art. 231 k.k.) dotyczące wyborów kopertowych, funduszy pozabudżetowych w BGK i PFR, szpitali tymczasowych, Ostrołęki C, fuzji Orlenu z Lotosem, RARS i afery wizowej.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki argumentował (PAP, sierpień 2021 r.), że w chwili rekomendacji Marian Banaś posiadał poświadczenia bezpieczeństwa służb, a po pojawieniu się wątpliwości obóz PiS jako pierwszy zażądał jego dymisji, nie mając jednak większości konstytucyjnej do zmiany przepisów. Późniejsze raporty i wnioski NIK premier oraz przedstawiciele rządu określali jako nieobiektywne i motywowane osobistym konfliktem politycznym prezesa Izby.

O jak Ostrołęka C Energia i klimat

Budowa i rozbiórka bloku węglowego: 1,35 mld zł strat według NIK

Blok węglowy Elektrowni Ostrołęka C o mocy 1000 MW inaugurowano pod koniec 2018 r. jako sztandarową inwestycję energetyczną państwa. W lutym 2020 r. budowę wstrzymano, a wiosną 2021 r. wyburzono wzniesione betonowe pylony, zmieniając projekt na gazowo-parowy.

Wypowiedź 1wizyta w Ostrołęce

Przeciwstawiamy Polskę mocy Polsce niemocy.
Sprawdź źródło (Money.pl) Źródło: Wystąpienie Mateusza Morawieckiego w Ostrołęce podczas inauguracji projektu węglowego

Wypowiedź 2spotkanie z mieszkańcami

Niektórzy kpili sobie: »o, inwestycja w elektrownię – miała być taka, a jest inna«. Dzisiaj cały świat przestawia znowu wajchę w jedną stronę, trzy miesiące później w drugą. Tacy jesteście mądralińscy, eksperci z bożej łaski? (…) Będziemy utrzymywać tak długo, jak trzeba będzie elektrownie w Ostrołęce, te węglowe, i tę gazową.
Sprawdź źródło (Money.pl) Źródło: Spotkanie premiera Mateusza Morawieckiego z mieszkańcami Ostrołęki po zmianie paliwa projektu na gaz

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Według raportów Najwyższej Izby Kontroli polecenie rozpoczęcia prac wydano 30 grudnia 2018 r. mimo ostrzeżeń analityków rynku energii i braku domkniętego finansowania, a bezpowrotnie utracone nakłady wyniosły ok. 1,35 mld zł (z ok. 1,58 mld zł łącznych kosztów projektu węglowego i jego rozliczenia). W kolejnej kontroli (sierpień 2025 r.) NIK oceniła rozliczenie przerwanej inwestycji jako niegospodarne, wskazując na akceptację roszczeń wykonawcy przekraczających 958 mln zł netto bez należytej weryfikacji.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Rząd Mateusza Morawieckiego oraz zarządy spółek Energa, Enea i PKN Orlen uzasadniały odejście od węgla gwałtowną zmianą otoczenia regulacyjnego w UE po 2018 r. — kilkukrotnym wzrostem cen uprawnień do emisji CO2 w systemie EU ETS oraz wycofywaniem się banków (w tym EBI) z kredytowania energetyki węglowej. Wskazywano, że kontynuacja bloku węglowego wygenerowałaby wielomiliardowe straty eksploatacyjne, a konwersja na blok gazowo-parowy (ok. 745 MW) pozwoliła wykorzystać część infrastruktury i utrzymać moce wytwórcze w regionie.

P jak Pegasus Prawo i instytucje

Zakup systemu z Funduszu Sprawiedliwości i kontrola operacyjna 578 osób

Sprawa zakupu jesienią 2017 r. przez Centralne Biuro Antykorupcyjne systemu cyberinwigilacji Pegasus ze środków Funduszu Sprawiedliwości oraz jego wykorzystania w latach 2017–2022 stała się przedmiotem ustaleń Citizen Lab, NIK, Parlamentu Europejskiego i sejmowej komisji śledczej.

Wypowiedź 1konferencja prasowa

System Pegasus stosowany był wyłącznie za zgodą sądu, więc jeżeli sąd wydaje daną zgodę, to chyba jest to normalne, że w państwie prawa służby mają możliwość sprawdzania nieprawidłowości bądź przestępstw i ścigania tych, którzy mogą dopuścić się zbrodni lub różnego rodzaju przestępstw.
Sprawdź źródło (CyberDefence24 / PAP) Źródło: Konferencja prasowa premiera Mateusza Morawieckiego w Poznaniu po publikacji raportu komisji PEGA

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Najwyższa Izba Kontroli oraz dokumenty ujawnione przez Ministerstwo Sprawiedliwości wykazały, że zakup sfinansowano kwotą 25 mln zł z Funduszu Sprawiedliwości z naruszeniem art. 4 ust. 3 ustawy o CBA (nakazującego finansowanie Biura wyłącznie z budżetu państwa). Według informacji Prokuratora Generalnego system zastosowano wobec 578 osób, a ośrodek Citizen Lab i komisje parlamentarne potwierdziły użycie go m.in. wobec szefa sztabu wyborczego KO Krzysztofa Brejzy w kampanii 2019 r., prokurator Ewy Wrzosek, Romana Giertycha i Michała Kołodziejczaka. Prawnicy podnosili też, że sądy nie były informowane o skali ingerencji narzędzia pobierającego zawartość całego telefonu.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki (PAP, 2024 r.) oraz kierownictwo służb specjalnych podkreślali, że wobec powszechnego używania szyfrowanych komunikatorów służby kontrwywiadowcze i antykorupcyjne musiały dysponować nowoczesnym narzędziem, analogicznym do stosowanych w innych krajach UE. Były premier wskazywał, że nie zapoznawał się z indywidualnymi materiałami operacyjnymi, a od koordynatora służb otrzymywał zapewnienia o każdorazowej zgodzie Prokuratora Generalnego i sądu okręgowego.

R jak RARS Prawo i instytucje

Zamówienia w Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych pod lupą prokuratury, NIK i OLAF

Utworzona w 2021 r. i nadzorowana przez Prezesa Rady Ministrów Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych — kierowana przez wieloletniego współpracownika Mateusza Morawieckiego, Michała Kuczmierowskiego — znalazła się w centrum śledztwa dotyczącego wielomilionowych zleceń bez przetargów.

Wypowiedź 1oświadczenie (X / PAP)

Mamy dziś kolejny akt politycznej zemsty bandy Donalda Tuska. Tym razem ofiarą padł były prezes Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych Michał Kuczmierowski. (…) Jestem w pełni przekonany o uczciwości Michała Kuczmierowskiego, co z pewnością udowodni w toku procesu.
Sprawdź źródło (PAP) Źródło: Komentarz Mateusza Morawieckiego po decyzji prokuratury o przedstawieniu zarzutów byłemu prezesowi RARS

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Według ustaleń Śląskiego Wydziału Zamiejscowego Prokuratury Krajowej i CBA RARS z pominięciem procedur konkurencyjnych zlecała zamówienia warte łącznie ponad pół miliarda złotych (m.in. na agregaty prądotwórcze dla Ukrainy) spółkom Pawła Szopy, twórcy marki „Red is Bad”, odsprzedającym chiński sprzęt z wielokrotną marżą; obu podejrzanym przedstawiono zarzuty m.in. udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. Unijny urząd OLAF zarekomendował zwrot ponad 91 mln euro dotacji, a NIK w raporcie z kwietnia 2025 r. oceniła negatywnie nadzór nad RARS i wyliczyła ponad 70 mln zł niegospodarnych wydatków.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki oraz Michał Kuczmierowski argumentowali, że RARS działała w warunkach nadzwyczajnych kryzysów — pandemii COVID-19 oraz pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę — pełniąc rolę głównego hubu logistycznego pomocy humanitarnej, energetycznej i wojskowej. Wskazywali, że ustawowe wyłączenia Prawa zamówień publicznych stosowano ze względu na konieczność błyskawicznych dostaw przed zimą w warunkach globalnych niedoborów, sprzęt faktycznie dostarczono, a śledztwo po zmianie rządu oceniali jako motywowane politycznie.

S jak Sądownictwo i kary TSUE Prawo i instytucje

Spór o Izbę Dyscyplinarną i 557,7 mln euro potrąconych kar unijnych

Mateusz Morawiecki w Parlamencie Europejskim w Strasburgu
Parlament Europejski w StrasburguDebaty nad praworządnością i ustrojem sądownictwa zdominowały relacje rządu M. Morawieckiego z instytucjami UE.Fot. Olaf Kosinsky / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0 DE

Konflikt rządu Mateusza Morawieckiego z Komisją Europejską i Trybunałem Sprawiedliwości UE wokół ustroju sądownictwa oraz wniosku premiera do Trybunału Konstytucyjnego (K 3/21) doprowadził do nałożenia rekordowych kar dziennych w historii Unii Europejskiej.

Wypowiedź 1Parlament Europejski (Strasburg)

Odrzucam język gróźb, pogróżek i wymuszeń. Nie zgadzam się na to, by politycy szantażowali i straszyli Polskę, by szantaż stał się metodą uprawiania polityki wobec któregoś z państw członkowskich. Tak nie postępują demokracje.
Sprawdź źródło (Rzeczpospolita) Źródło: Debata plenarna o praworządności w Parlamencie Europejskim po wyroku TK z 7 października 2021 r.

Wypowiedź 2Parlament Europejski (Strasburg)

Zamierzamy zlikwidować Izbę Dyscyplinarną w obecnej postaci.
Sprawdź źródło (Polsat News) Źródło: Replika premiera w Strasburgu — ustawa likwidująca Izbę weszła w życie dopiero dziewięć miesięcy później, w lipcu 2022 r.

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Wobec niewykonania zabezpieczenia TSUE nakazującego zawieszenie Izby Dyscyplinarnej SN, 27 października 2021 r. Trybunał nałożył na Polskę karę 1 mln euro dziennie (obniżoną w kwietniu 2023 r. do 500 tys. euro dziennie). Choć Mateusz Morawiecki zapowiedział likwidację Izby już w październiku 2021 r., spór koalicyjny z Solidarną Polską opóźnił zmianę prawa do połowy 2022 r. Według ustaleń NIK Komisja Europejska potrąciła Polsce łącznie 557,7 mln euro (ponad 2,4 mld zł), a Sąd UE w 2025 r. prawomocnie oddalił skargi o zwrot potrąconych kwot.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki stał na stanowisku, że ustrój sądownictwa nie został przekazany instytucjom unijnym w traktatach, a nadrzędnym aktem prawnym w Polsce jest Konstytucja RP — na co powoływały się również sądy konstytucyjne m.in. w Niemczech, Francji i Hiszpanii. Zarzucał instytucjom UE przekraczanie kompetencji (ultra vires) oraz stosowanie podwójnych standardów wobec Polski, podkreślając zarazem brak zamiaru wyprowadzania kraju z UE i szukając porozumienia z Komisją poprzez projekt prezydencki z 2022 r.

T jak Turów Energia i klimat

Nocne ogłoszenie porozumienia z Czechami, dementi z Pragi i rachunek ponad 113 mln euro

Odkrywkowa Kopalnia Węgla Brunatnego Turów z elektrownią w tle
Kopalnia i Elektrownia TurówKompleks energetyczny w Bogatyni na styku granic Polski, Czech i Niemiec.Fot. Petr Vodička / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

W maju 2021 r. podczas szczytu UE w Brukseli Mateusz Morawiecki ogłosił, że Czechy zgodziły się wycofać skargę ws. kopalni Turów z TSUE. Kilka godzin później premier Czech Andrej Babiš zaprzeczył tym słowom, a ugoda została zawarta dopiero po ośmiu miesiącach naliczania kar.

Wypowiedź 1konferencja po szczycie UE

Wydaje się, że jesteśmy już bardzo bliscy porozumienia. W wyniku tego porozumienia Republika Czeska zgodziła się wycofać wniosek do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. To porozumienie przede wszystkim zakłada wieloletnie projekty z udziałem strony polskiej w wysokości do 45 mln euro.
Sprawdź źródło (Rzeczpospolita) Źródło: Konferencja prasowa w Brukseli — tego samego dnia premier Czech Andrej Babiš oświadczył: „Nie wycofamy żadnej skargi”

Wypowiedź 2wystąpienie w Bogatyni

Niezależnie od wszystkiego, nie pozwolimy zamknąć kopalni Turów.
Sprawdź źródło (RMF24) Źródło: Spotkanie premiera z górnikami i energetykami przy kompleksie Turów

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Krytycy i media wskazywali, że konflikt z samorządem Kraju Libereckiego można było zakończyć na wczesnym etapie kilkakrotnie niższym kosztem, zanim sprawa trafiła do TSUE. Po przedwczesnym ogłoszeniu sukcesu w maju 2021 r. i odmowie wstrzymania wydobycia TSUE nałożył na Polskę karę 500 tys. euro dziennie. Zanim 3 lutego 2022 r. podpisano ugodę z rządem Petra Fiali (45 mln euro rekompensaty), narosło 68,5 mln euro kar potrąconych z funduszy UE (prawomocnie utrzymanych przez TSUE).

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki (KPRM, luty 2022 r.) podkreślał, że podporządkowanie się jednoosobowemu postanowieniu zabezpieczającemu TSUE oznaczałoby natychmiastowe pozbawienie prądu milionów gospodarstw domowych (ok. 4–7% krajowej mocy), odcięcie Bogatyni od ogrzewania oraz utratę tysięcy miejsc pracy przy jednoczesnej pracy czeskich i niemieckich kopalni tuż za granicą. Ugodę z lutego 2022 r. i budowę podziemnego ekranu przeciwfiltracyjnego rząd przedstawiał jako trwałą obronę suwerenności energetycznej.

U jak Ukraina i zboże Polityka i wypowiedzi

Od historycznej wizyty w Kijowie do kryzysu zbożowego i sporu z 2023 roku

Polityka wschodnia rządu Mateusza Morawieckiego po 24 lutego 2022 r. przeszła drogę od pionierskiej mobilizacji dyplomatycznej i militarnej na rzecz Ukrainy do ostrego kryzysu wokół niekontrolowanego napływu ukraińskiego zboża i sporu dyplomatycznego jesienią 2023 r.

Wypowiedź 1wizyta w Kijowie

Jeżeli Europa myśli, że jak straci Ukrainę, to pozostanie taka sama, to jest w głębokim błędzie. Taka Europa byłaby symbolem porażki, symbolem słabości i symbolem upokorzenia. Dlatego nie możemy do tego dopuścić.
Sprawdź źródło (Wszystko Co Najważniejsze) Źródło: Wystąpienie podczas pierwszej od wybuchu pełnoskalowej wojny wizyty szefów rządów państw UE w oblężonym Kijowie

Wypowiedź 2wystąpienie w Ełku

Przedłużymy zakaz wwozu ukraińskiego zboża. Nie będziemy słuchać Berlina, nie będziemy słuchać von der Leyen, Tuska czy Webera. Zrobimy to, bo to jest w interesie polskiego rolnika.
Sprawdź źródło (Forsal.pl) Źródło: Zapowiedź jednostronnego przedłużenia embarga w dniu wygaśnięcia zakazu Komisji Europejskiej

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

W raporcie z 23 listopada 2023 r. Najwyższa Izba Kontroli oceniła reakcję rządu na napływ zboża po zniesieniu ceł przez UE w połowie 2022 r. jako „spóźnioną, niepopartą odpowiednimi analizami i przede wszystkim nieskuteczną”. NIK wykazała, że w 2022 r. import pszenicy z Ukrainy wzrósł o 16,8 tys. proc., z 4,3 mln ton wwiezionych zbóż i roślin oleistych aż 3,4 mln ton pozostało na polskim rynku zamiast pojechać w tranzycie, a luka w przepisach umożliwiła wwóz tzw. zboża technicznego bez inspekcji granicznej.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki podkreślał, że wsparcie humanitarne i dostawy polskich czołgów wiosną 2022 r. powstrzymały Rosję z dala od polskich granic, natomiast odpowiedzialność za otwarcie rynku rolnego ponosiła Komisja Europejska mająca wyłączne kompetencje celne. Wobec braku skutecznych „korytarzy solidarnościowych” do krajów trzecich premier bronił jednostronnego embarga z kwietnia i września 2023 r. (Rzeczpospolita) oraz wielomiliardowych dopłat dla rolników jako koniecznej ochrony krajowego rolnictwa.

W jak Wizy Prawo i instytucje

Afera wizowa w MSZ: zarzuty korupcyjne, raport NIK i spór o skalę migracji

Latem 2023 r. dymisja wiceministra spraw zagranicznych Piotra Wawrzyka ujawniła śledztwo dotyczące płatnej protekcji przy wydawaniu polskich wiz w konsulatach w Azji i Afryce oraz brak nadzoru nad programami wizowymi MSZ.

Zeznaniekomisja śledcza Sejmu RP

Sprawa korupcji wokół przyznawania wiz dotyczy 607 wiz, dlatego nazwałem tę komisję »komisją do spraw wyjaśnienia kłamstwa wizowego Platformy Obywatelskiej«. (…) Polityka migracyjna PiS polegała na powstrzymywaniu nielegalnej imigracji.
Sprawdź źródło (PAP) Źródło: Zeznania Mateusza Morawieckiego przed sejmową komisją śledczą ds. tzw. afery wizowej

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Prokuratura przedstawiła zarzuty byłemu wiceministrowi Piotrowi Wawrzykowi oraz jego współpracownikowi Edgarowi Kobosowi (który przyznał się do przyjmowania łapówek za przyspieszanie wiz). W październiku 2024 r. Najwyższa Izba Kontroli potwierdziła istnienie w MSZ w latach 2018–2023 „nietransparentnego i korupcjogennego mechanizmu” nacisków na konsulów oraz zakwestionowała prowadzony bez podstawy ustawowej i kontroli wykorzystania program Poland.Business Harbour (93,5 tys. wydanych wiz). Sejmowa komisja śledcza skierowała 11 zawiadomień do prokuratury.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki (Polsat News, 29 maja 2024 r.) dowodził, że to polskie służby (CBA i ABW) za jego rządów wykryły proceder wokół Edgara Kobosa i Piotra Wawrzyka, na co zareagował natychmiastową dymisją wiceministra i wstrzymaniem projektu rozporządzenia wizowego MSZ. Zarzuty opozycji o „setki tysięcy sprzedanych wiz” określał jako manipulację łączącą wątek korupcyjny (268 wydanych wiz z 607 wniosków) z legalnymi wizami pracowniczymi wystawianymi na wniosek polskich firm.

Z jak Zamknięcie cmentarzy i lasów Polityka i wypowiedzi

Piątkowe zamknięcie nekropolii przed 1 listopada i kwietniowy zakaz wstępu do lasów

Dwie nagłe decyzje restrykcyjne z 2020 r. — kwietniowy zakaz wstępu do lasów oraz ogłoszone w piątkowe popołudnie 30 października zamknięcie cmentarzy na Wszystkich Świętych — stały się symbolami chaotycznego trybu zarządzania obostrzeniami w czasie pandemii.

Wypowiedź 1konferencja prasowa (piątek po południu)

Od kilkunastu dni pytacie nas, co z dniem Wszystkich Świętych. Podjęliśmy decyzję, że zarówno dzień przed, jak i w dzień Wszystkich Świętych oraz w Dzień Zaduszny, czyli od soboty 31 października do poniedziałku 2 listopada, cmentarze będą zamknięte. Czekaliśmy z tą decyzją, bo cały czas liczyliśmy na to, że ta liczba zachorowań będzie przynajmniej odrobinę malała. (…) Tradycja jest mniej ważna niż życie.
Sprawdź źródło (Gazeta.pl / KPRM) Źródło: Popołudniowa konferencja prasowa premiera na kilkanaście godzin przed wejściem zakazu w życie

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Ogłoszenie decyzji w piątek po południu — po wcześniejszych zapewnieniach ministrów, że cmentarze pozostaną otwarte — wywołało wieczorne tłumy przed bramami nekropolii i pozostawiło tysiące ogrodników oraz handlowców z niesprzedanym towarem. Z kolei wiosenny zakaz wstępu do lasów i parków narodowych (3–19 kwietnia 2020 r.) wydany na polecenie premiera był kwestionowany przez Rzecznika Praw Obywatelskich i Sąd Najwyższy jako pozbawiony ustawowej podstawy prawnej bez wprowadzenia stanu nadzwyczajnego.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki tłumaczył zamknięcie cmentarzy gwałtownym przyspieszeniem drugiej fali COVID-19 (ponad 20 tys. zakażeń dziennie jeszcze przed pojawieniem się szczepionek) i koniecznością zatrzymania milionowych przejazdów osób starszych po kraju, uruchamiając jednocześnie przez ARiMR interwencyjny skup chryzantem (wypłacono ok. 77,5 mln zł rekompensat). Krótkotrwały zakaz wstępu do lasów wiosną 2020 r. rząd uzasadniał z kolei gromadzeniem się tłumów na podmiejskich parkingach i ścieżkach rekreacyjnych w pierwszych tygodniach nieznanej epidemii.

Ż jak Żarówki i bilbordy o prądzie Energia i klimat

Kampania z żarówką o „opłacie klimatycznej UE 60 proc.” a miliardy z ETS w budżecie

Na przełomie stycznia i lutego 2022 r. państwowe koncerny energetyczne sfinansowały ogólnopolską kampanię bilbordową z grafiką żarówki, przypisującą polityce klimatycznej Unii Europejskiej 60% kosztów produkcji prądu.

Publikacjaartykuł programowy (Euractiv / Polsat News)

Obecna koncepcja unijnego systemu handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS) jest błędna. Konieczne jest przeprowadzenie głębokiej reformy systemu. (…) Wzrost cen wymyka się spod kontroli i uderza w domowe budżety obywateli UE. Zagraża bezpieczeństwu finansowemu zwykłych ludzi, którzy już ucierpieli w wyniku pandemii.
Sprawdź źródło (Polsat News / Euractiv) Źródło: Stanowisko premiera z początku 2022 r. poprzedzające kampanię TGPE z hasłem „Polityka klimatyczna UE = droga energia, wysokie ceny”

Ustalenia instytucji, sądów i mediów

Komisja Europejska oraz eksperci Forum Energii i Business Insidera wskazali, że na końcowym rachunku gospodarstwa domowego (uwzględniającym dystrybucję, marże i podatki) koszt CO2 wynosił wówczas ok. 20–23%, a nie 60%, zaś wpływy ze sprzedaży polskiej puli uprawnień ETS nie trafiały do Brukseli, lecz bezpośrednio do budżetu rządu Mateusza Morawieckiego (ok. 25 mld zł w samym 2021 r.). W maju 2022 r. Komisja Etyki Reklamy orzekła, że kosztująca kilkanaście milionów złotych kampania wprowadzała odbiorców w błąd.

Stanowisko Mateusza Morawieckiego i rządu

Mateusz Morawiecki, Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz Towarzystwo Gospodarcze Polskie Elektrownie bronili poprawności hasła, wskazując, że sformułowanie „60 proc. kosztów produkcji energii” ściśle odpowiadało relacji cen uprawnień CO2 (ok. 85–95 euro/t) do hurtowego kosztu wytwarzania prądu z węgla. Rząd przekonywał, że spekulacje instytucji finansowych na rynku ETS nieproporcjonalnie uderzyły w transformującą się polską gospodarkę, a wpływy budżetowe z aukcji przeznaczano m.in. na Tarcze Antyinflacyjne i zamrożenie taryf dla obywateli.